Eşeysiz Üreme

Eşeysiz Üreme

Eşeysiz üreme, bir canlıdaki özelleşmiş üreme hücrelerini oluşturmadan, atasına tıpa tıp benzer canlıların meydana gelmesini sağlayan bir üreme şeklidir. Bu üreme şeklinde mayoz bölünme ve döllenme olayları görülmediğinden kalıtsal çeşitlililik ortaya çıkmaz. Yani eşeysiz üreme sonucu oluşan bireyler birbirleri ile ve ata canlıyla aynı genetik özellikleri taşımaktadırlar. Eşeysiz üreyen canlılarda mutasyonlar kalıtsal çeşitliliğe yol açabilir.

Eşeysiz üreme için tek bir atanın bulunması yeterli sayılmaktadır. Ökaryot canlılarda eşeysiz üremenin temeli mitoza dayanır. Eşeysiz üreyen canlıların büyük bir kısmında zaman zaman eşeyli üreme de görülmektedir. Bu tip canlılar her iki üremeyi de gerçekleştirebildiği için bazı üstünlüklere sahip olmaktadırlar. Bu durum özellikle tarımda önem taşır.

Eşeysiz üreme; ikiye bölünme, tomurcuklanma, rejenerasyon, spor ile üreme ve vejetatif üreme gibi çeşitlere ayrılmaktadır.

İkiye Bölünme; Belirli büyüklüğe oluşan hücrenin, kısmen eşit olarak ikiye ayrılma şeklinde olan üreme biçimidir. Bu tip üreme prokaryotlardan bakteri ve arkeler ile ökaryotlardan amip, öglena, paremesyum gibi protistlerde ve bazı maya türlerinde görülmektedir. Bakterilerin DNA molekülü çember şeklinde olmaktadır. Bakteri hücresi ikiye bölünmeden önce kromozomal DNA kendini eşler ve ortaya çıkan kopya birbirlerinden uzaklaşır. Bu arada bakteri hücresi de büyümektedir. DNA eşlenmesi tamamlandığında ve hücrenin dozajı iki katına çıktığında, hücre zarı içeri doğru çökmektedir. Arada hücre duvarı oluştuktan sonra iki yavru hücre ortaya çıkar. Oluşan her bir yavru hücre ata hücre ile aynı genetik bilgiye sahip olur. Uygun koşullarda pek çok bakteri türü 20 dakika da bir bölünmektedir. Ökaryot bir hücreli canlılarda ikiye bölünmenin temeli mitoza dayanır. Bölünme amipte her yönde, paramesyum da enine öglena da boyuna gerçekleşir.

Tomurcuklanma; Tomurcuklanma, ana canlının bir bölümünde hücre bölünmesi ile tomurcuk şeklinde olan çıkıntının oluşması ve bu kısmın zamanla olgunlaşarak yeni bir bireyi meydana getirmesi olayıdır. Bu tip üreme bira mayalarında süngerlerde bazı sölenterde ve ciğer otu gibi bazı bitkilerde görülür. Tomurcuklanma ile meydana gelen organizma atadan tamamen uzaklaşarak yaşamını sürdürebileceği gibi atasına bağlı kalarak da yaşayabilir. Bağlı kalma durumunda koloni denilen oluşumlar ortaya çıkar.

Rejenerasyon; Yenilenme olarak da adlandırılan rejenerasyon, canlı organizmada kopmuş veya zarar gören bir parçanın yeniden yapılması şeklinde tanımlanabilir. Plenarya, deniz yıldızı gibi bazı canlılarda vücuttan ayrılan parçalarla yeni bireyler oluşabilir. Yenilenme özelliği sadece canlılar arasında değil dokudan dokuya da farklılık gösterebilmektedir.

Sporla Üreme; Sporlar, etrafa dayanıklı örtü ile ve olumsuz koşullara dayanabilme özelliği gösteren özelleşmiş hücrelerdendir. Sporlar etrafı dayanıklı bir örtü ile kaplı olan ve olumsuz koşullara dayanabilme özelliği gösteren özelleşmiş hücrelerdendir. Sporlar uygun şartlarda gelişerek yeni bir canlıyı oluşturur. Bu tür üremeye mantarların, bir hücrelilerin ve tohumsuz bitkilerin bazı gruplarında rastlanır. Mantarlar genellikle çok hücreli olan canlılardır. Çoğalmaları eşeyli ve eşeysiz üreme yoluyla oluşan sporlar aracılığıyla olur. Etrafa dağılan sporlar uygun bir ortama ulaştıkları zaman yapışkan sıvı salgılayarak buraya tutunur. Daha sonra hilfler ve miseller gelişir. Mantar hücreleri ince, uzun ve dallanmış iplikler halinde olmaktadır. Bunlara hilf denir. Hilfler bir araya gelerek misel adı verilen bir ağ oluşturmaktadır. Bu yapılardan salgılanan enzimlerin yardımıyla besinler sindirilip ve emilerek alınır. Sporla üreyen canlıların yaşam döngülerinde eşeyli ve eşeysiz üreme birbirini takip edebilir. Bu olaya döl değişimi adı verilmektedir. Döl değişimde çoğunlukla sporlar mayozla, gametler mitozla oluşur.

Vejetatif Üreme; Bitkilerde görülen bir eşeysiz üreme türüdür. Mitoz bölünme ve yenilenme esasına dayanan bu üreme şeklinde bitkinin bir parçası veya özelleşmiş bir kısmını ayrılarak yeni bir bireyi oluşturması söz konusu olmaktadır. Bu şekilde tek bir bireyden bir birinin genetik kopyası olan çok sayıda bitki üretilmiş olmaktadır. Vejetatif üreme tohumla üremeye göre daha kısa sürede gerçekleşmektedir. Muz, Çekirdeksiz üzüm, birkaç portakal çeşitleri gibi bitkiler tohum oluşturma yeteneklerini kaybettiklerinden dolayı için bu yolla üretilmektedir.
Son Güncelleme : 28.11.2018 04:46:11
Eşeysiz Üreme ile ilgili bu madde bir taslaktır. Madde içeriğini geliştirerek Herkese açık dizin kaynağımıza katkıda bulunabilirsiniz.
Sayfayı Düzenle Düzenleme Geçmişi

Eşeysiz Üreme Yorumları

şifre Kırmızı sayı

0 Yorum Yapılmış "Eşeysiz Üreme"

Kayıtlı yorum bulunamadı ilk yorumu siz ekleyin
Fotosentez Denklemi
Fotosentez Denklemi
Fotosentez denklemi, ototrof  canlılar inorganik maddelerden ihtiyacı olan organik maddeleri sentezleyebilir. Bu canlıların çoğu bunu ışıktan faydalanarak yapmakta ve buna fotosentez denmektedir.Fotosentez, ışık enerjisi + sentez anlamına g...
Amitoz
Amitoz
Amitoz bölünme, aslında mitoz bölünme ile aynı şekilde gerçekleşmektedir. Fakat amitoz bölünmede sitoplazmada herhangi bir değişiklik gözlenmez. Amitoz bölünme sonrasında çığa iki hücre çıkar. Açığa çıkan bu hücrelerin tüm özellikleri aynıdır. Amito...
Katalaz
Katalaz
Katalaz, Oksijene maruz kalan ve neredeyse bütün canlılarda bulunan, yaygın bir enzimdir. Katalaz hücrede zehir etkisi yapan hidrojen peroksiti parçalama görevi olan bir enzimidir. Ayrıca da bu enzim bir başka özelliği de metilalkol ile etilalkolü ok...
Ötanazi
Ötanazi
Ötenazi, bir canlının kendi iradesiyle ya da yakınlarının verdikleri kararla ağrısız ve acısız bir şekilde hayatının sona erdirilmesidir. Ötenazi işlemi yüksek dozda ağır ilaçlarla ya da hastanın bağlı bulunduğu yaşam destek ünitesinden ayrılmasıyla ...
Arkebakteriler
Arkebakteriler
Arkebakteriler, 1970'li yılların sonunda keşfedilmiş olan arkebakteriler bir çok biyoloğu fazlasıyla şaşırmış olmaktadır. Çünkü bu canlılar aşırı sıcak aşırı tuz, yüksek asit yüksek baz gibi çok ekstrem koşullarda yaşayabilme özelliğine sahip olmakta...
Oksijensiz Solunum Yapan Canlılar
Oksijensiz Solunum Yapan Canlılar
Oksijensiz Solunum Yapan Canlılar, yaşam faaliyetlerini sürdürmek için oksijenin varlığına gerek duymayan canlılardır. Enerji besin maddelerinden elde edilir Canlıların aldıkları besin maddeleri oksijen kullanılıp ya da oksijen kullanılmadan elde edi...
Alpin Çayır
Alpin Çayır
Alpin Çayır, yüksek dağlık yerlerde ve ağaç yetişme için uygun olan sınırının biraz üstünde görülen yeşil çayırlıklara verilen genel addır. Türkiye'de sıklıkla görülmekle birlikte özellikle de Doğu Anadolu da yer alan dağlar, Toros Dağları ile Kuz...
Calvin Döngüsü
Calvin Döngüsü
Calvin Döngüsü, Işıktan bağımsız reaksiyonlar kloraplastların stromaların da meydana gelir. Karanlık reaksiyonlar veya karbon tutma reaksiyonları olarak da adlandırılan bu evre de ışığa doğrudan gereksinim yoktur; ancak ışığa bağımlı reaksiyonlarda ü...
Plazmid
Plazmid
Plazmid: DNA nın kromozomdan ayrı olan bir parçasıdır ve kendisini eşeyleyebilmektedir. Dairesel ve çift sarmallı olan plazmid genellikle bakterilerde, ara sırada ökaryotlarda bulunmaktadır. Boy uzunluğu 1-400 kilo baz çifti arasında farklılık g...
Mikrofilament
Mikrofilament
Mikrofilament, Diğer adı aktin filamentleri olan tümökaryotik hücrelerin, sitoplazmasında yer alan, hücre iskeletinin en ince filamentidir olarak bilinmektedir. Aktininalt birimleri olan bu çizgisel şekildeki polimerler, esnek ve güçlü biçimdedir. Mi...
Virüs Hastalıkları
Virüs Hastalıkları
Virüs hastalıkları, virüs vücutta canlı ve sağlıklı hücreleri enfekte edebilen mikroskobik taneciklere verilen addır. Bir konak hücreyi enfekte ederek çoğalabilen virüsler, insan vücudunda birçok hastalığa yol açabilir. Virüs nedeniyle oluşan hastalı...
Peptidoglikan
Peptidoglikan
Peptidoglikan, hücre duvarının sıkılığı ve hücrelerin şeklinin oluşmasını sağlamaktadır. Bir tabaka şeklinde olup prokaryot hücrelere sahiptir. Amino asit, şeker ve kovalent bağ ile çapraz bağlanması sonucunda glikan adlı zincirleri oluştururlar. İçl...

 

Fotosentez Denklemi
Amitoz
Katalaz
Ötanazi
Arkebakteriler
Oksijensiz Solunum Yapan Canlılar
Alpin Çayır
Calvin Döngüsü
Plazmid
Mikrofilament
Virüs Hastalıkları
Peptidoglikan
Rekombinant Dna
Oksijenli Solunum Yapan Canlılar
Plasenta
Komünite
Maya Mantarı
Küf Mantarı
Bitki Islahı
Çiçeksiz Bitkiler
Dna Ligaz
Aerob Bakteriler
Aktif Taşıma
Penisilin
Fosfor Döngüsü
Algler
Hidrokarbonlar
Melanin
Boyun Kasları Nasıl Gevşetilir
Asit Çeşitleri
Popüler İçerik
Rekombinant Dna
Rekombinant Dna
Rekombinant DNA, Doğada kendiliğinden olması mümkün olmayan, genellikle değişik biyolojik türlerden elde edilen DNA moleküllerinin, genetik mühendisli...
Oksijenli Solunum Yapan Canlılar
Oksijenli Solunum Yapan Canlılar
Oksijenli solunum yapan canlılar, canlıların bir çok ortak özellikleri vardır. Solunum, hareket, beslenme, boşaltım, üreme, büyüme, hücre yapısı, uyum...
Plasenta
Plasenta
Plaseta, halk arasında bebeğin eşi olarak da adlandırılan, anne karnındaki bebeğin gelişimi için ihtiyaç duyulan her şeyi anneden temin eden ve anne ...
Komünite
Komünite
Komünite, popülasyonlar dünya üzerinde doğal ortamda farklı olan diğer canlılardan özgür ve bağımsız bir şekilde serbest olarak bulunamaz. Herzaman bi...
Maya Mantarı
Maya Mantarı
Maya Mantarı, hayvan dokuları ve bitki öz suyu dahil olmak üzere nemli ve sulu ortamlarda yaşayan hücreli mantar olarak bilinen mantarlardır. Maya man...
Küf Mantarı
Küf Mantarı
Küf mantarı, aslında hepimizin bir kez bile olsa gördüğü bir canlı türüdür. Genellikle bayatlamış olan ekmeklerde gördüğümüz bu mantarlar, direk olara...
Bitki Islahı
Bitki Islahı
Bitki Islahı, Ekonomik açıdan oldukça büyük bir öneme sahip olan bitkilerin genetik ve stogenetik alanlarından faydalanılarak tür, çeşit, cins ve gene...
Popüler İçerik Son Forum Konuları Yardım Sayfaları  
Fotosentez Denklemi
Amitoz
Katalaz
Ötanazi
Arkebakteriler
Gizlilik Politikası
Çerez (Cookie) Politikası
Güvenlik Politikası
Bizimle İletişime Geçin
Forumlar
Site Haritası
Feed
Son Forum Konuları
Yardım Sayfaları
Gizlilik Politikası
Çerez (Cookie) Politikası
Güvenlik Politikası
Bizimle İletişime Geçin
Forumlar
Site Haritası
Feed
Sitede yer alan haber ve içeriklerin tüm hakları saklıdır ve buradaki bilgiler sadece bilgilendirme amaçlı olup, kullanımına, uygulanmasına, satın alınmasına, delil gösterilmesine veya tavsiye edilmesine aracılık etmez. Sitemizdeki bilgiler, hiç bir zaman kesin bilgi kaynağı olmayıp, kullanıcılar tarafından eklenmiştir veya yorumlanmıştır. Buradaki bilgiler sitemizin asıl görüşlerini içermeyebileceği gibi hiçbir taahhüt ve tavsiye yerine de geçmez.
Nisan - 2019